UX Kararları: Varsayım Yerine Kullanıcı Verisi

Arayüz kararlarının çoğu toplantı odasında, elde veri yokken veriliyor. Sorun ekibin yeteneği değil, hangi soruyu kime soracağının belirlenmemiş olması. Yöntemi ürünün aşamasına ve elinizdeki trafiğe göre seçtiğinizde, kararı destekleyecek ya da çürütecek veriyi aynı hafta içinde toplayabilirsiniz.

Ekip içi geri bildirim veri yerine geçmez

En sık yapılan hata, ürünü ekipten birine ya da yakın çevreden birkaç kişiye gösterip aldığı tepkiyi kullanıcı verisi saymak. Ekip arayüzü zaten biliyor; nereye tıklayacağını bulması bir şey kanıtlamaz. Yakın çevre ise sizi kırmamak için yumuşatır.

Doğru kitle, o işi gerçekten yapan ve yapamadığında bir bedel ödeyen kişidir. Muhasebe ekranı test edilecekse muhasebeciyle çalışılır, ürün müdürüyle değil.

Yöntemi trafiğe göre seçin

A/B testi her tavsiye listesinde var, ama çalışması için hacim gerekir. Haftada 200 ziyaret alan ve yüzde 3 dönüşen bir sayfa düşünün: haftada 6 dönüşüm. Dönüşümü yüzde 3'ten yüzde 4'e çıkaran gerçek bir iyileşmeyi güvenle görmek için her kola iki bin civarı ziyaretçi gerekir, yani bu sayfada aylar. O aylar boyunca kampanya da, kitle de, sayfanın kendisi de değişir. Test bitmeden geçersizleşir.

Bu hacmin altındaysanız beş kişilik moderasyonlu bir test aynı soruyu bir günde cevaplar. A/B testi “hangisi daha iyi” sorusuna cevap verir, “neden çalışmıyor” sorusuna değil. Düşük trafikte kıymetli olan ikincisidir.

Soruyu nasıl sorduğunuz cevabı belirler

“Bu özelliği kullanır mıydınız?” sorusunun cevabı neredeyse her zaman evet. Gelecekteki davranışını tahmin etmek insanların iyi olduğu bir iş değil. Bunun yerine geçmişi sorun: bu işi en son ne zaman yaptınız, o gün neyi kullandınız, nerede takıldınız. Cevap bir hikâye olarak geliyorsa doğru soruyu sormuşsunuzdur. “Bence” diye başlıyorsa yönlendirmişsinizdir.

Ölçülmeyen iddia karar doğurmaz

“Kullanıcılar formu uzun buluyor” cümlesi tek başına bir tasarım kararına dönüşmez. Formun hangi adımında vazgeçildiği kayıt altında değilse, alan sayısını azaltmak da tahmin olur. Adım bazlı terk verisini toplamak çoğu üründe birkaç saatlik iştir; o kurulmadan gelen arayüz iddialarını yol haritasına yazmam, önce ölçümü koyarım. Bir hafta sonra genelde sorunun alan sayısı değil, üçüncü adımdaki doğrulama hatası olduğu görülür.

Erken ve kaba test edin

Kâğıda çizilmiş bir akış da test edilebilir. Prototip ne kadar kabaysa geri bildirim o kadar cesur gelir; cilalı ekranı gören insanlar emeğe saygıdan yumuşatır. Test için hazır olmayı beklemek, testin işe yarayacağı anı kaçırmaktır.

Hangi yöntem, ne zaman

• Fikir aşaması, ortada ekran yok: 5-8 kişiyle geçmiş davranış üzerine görüşme.
• Akış belli, ekranlar taslak: moderasyonlu kullanılabilirlik testi, beş kişi yeterli.
• Canlı ürün, düşük trafik: oturum kaydı ve adım bazlı terk verisi.
• Canlı ürün, yüksek trafik: tek değişkenli A/B testi.