Mobil Mikroseanslar: On Beş Saniyelik Etkileşimi Tasarlamak

Mikroseans, telefonu açıp tek bir şeye bakıp kapattığınız etkileşimdir: bildirimi okumak, bakiyeyi görmek, kargonun nerede olduğunu kontrol etmek. Genellikle on beş saniyeden kısa sürer ve kullanıcının niyeti daha ekran açılmadan bellidir. Bu kadar dar bir zaman diliminde tasarımın sorusu da değişir. Ekranın nasıl göründüğü değil, cevabın oraya ne kadar hızlı geldiği belirleyici olur.

Mikroseansı diğer kullanımlardan ayıran ne

Normal bir oturumda kullanıcı gezinir: bir liste açar, filtreler, karşılaştırır, geri döner. Mikroseansta gezinme yoktur. Tek bir soru vardır ve oturum o sorunun cevabıyla biter. Çoğu zaman da hiçbir eylem yapılmaz; kullanıcı bakar, öğrenir, ekranı kapatır.

Bunun pratik sonucu şu: mikroseans için tasarlarken iyileştirmeye çalıştığınız şey akış değil, tek bir bilginin görünür olma hızı. Menüyü sadeleştirmek, adım sayısını azaltmak gibi klasik hamleler burada küçük kazançlar verir. Asıl kazanç, o bilgiyi uygulamanın dışına taşıyabildiğinizde ortaya çıkar.

On beş saniyenin nereye gittiği

Bütçeyi bir kez somut olarak yazın. Ekranın açılması, uygulamanın soğuktan başlaması, açılış animasyonu, ardından veriyi sunucudan çekecekse bir ağ turu daha. Kendi uygulamanızda bunları gerçek bir cihazda ölçtüğünüzde, emülatörde göründüğünden belirgin şekilde uzun sürdüklerini görürsünüz. Toplam süre on beş saniyeyse, kullanıcı bilgiye bakmaya başlamadan önce bu bütçenin önemli bir kısmı zaten harcanmıştır.

Buradan çıkan sonuç arayüzle ilgili değil, veriyle ilgilidir. Widget her uyandığında değeri sunucudan çekiyorsa, mikroseans ağ gecikmesine bağlanmış demektir ve metroda çalışmaz. Son bilinen değeri zaman damgasıyla göstermek, boş bir iskelet gösterip yüklemeyi beklemekten neredeyse her durumda daha iyidir. Kullanıcı bayat bir sayıyı görüp kendi karar verebilir; boş kutuyu görünce uygulamayı açar, yani mikroseans başarısız olmuştur.

Bildirim ne kadar bilgi taşımalı

Mikroseans tavsiyelerinde sık rastlanan bir çelişki var. Bir yanda "bildirim tek başına yeterli olsun" deniyor, öte yanda "metni kısa tut". İkisi aynı anda sağlanamaz gibi görünür, çünkü ölçüt yanlış konmuştur. Mesele karakter sayısı değil, bildirimin kullanıcının vereceği kararı tek başına kapatıp kapatmadığıdır.

"Siparişiniz güncellendi" kısadır ve işe yaramaz; kullanıcıyı uygulamaya sokar. "Kargonuz dağıtıma çıktı, bugün 14.00 ile 18.00 arasında" daha uzundur ama oturumu orada bitirir. İkincisi mikroseans dostudur. Bildirim metnini yazarken şunu sorun: bunu okuyan biri uygulamayı açmadan ne yapacağını biliyor mu?

Dikkat edilecek iki nokta var:

• Değişen değeri metne koyun. "Bakiyeniz değişti" yerine yeni bakiye.
• Zaman ve yer bilgisini kısaltmayın. Mikroseansların büyük kısmı zaten "ne zaman" ve "nerede" sorusudur.

Kısayol menüsü, widget ve sesli asistan

Uygulamanın dışına açılan üç kapı var ve üçü aynı güvenilirlikte değil. Uygulama ikonuna uzun basınca çıkan kısayol menüsünü sesli asistan entegrasyonundan daha güvenilir buluyorum: menü her seferinde aynı yerde, aynı sırada durur, kullanıcı kas hafızasıyla ikinci maddeye gider. Sesli komut ise tanınmadığında kullanıcıyı başladığı yere döndürür, üstelik çoğu ortamda sesli konuşmak mümkün değildir. Asistan desteği güzel bir eklentidir, mikroseansın omurgası değildir.

Kısayol menüsünde yer sayılıdır (iOS tarafında dört madde) ve bu sınır aslında iyi bir disiplindir. Menüye "Arkadaşını davet et" koyduğunuzda, "Kargo takibi" bir alta iner ya da hiç görünmez. Hangi dört işlemin gireceğini tahminle değil, kullanım verisiyle seçin: son bir ayda en çok açılan dört ekran hangisiyse menü odur.

Widget'ta ise kural daha basit. Bir widget tek bir soruya cevap verir. İki soruya cevap vermeye kalkan widget, ikisini de küçük puntoyla gösterir ve okunmaz hale gelir. İki bilgi de gerçekten gerekiyorsa iki ayrı widget yapın, kullanıcı hangisini isterse onu ekrana koysun.

Nereden başlanır

Analitiğinizde on beş saniyenin altında biten oturumları ayırın. Bunlar zaten mikroseanslardır, siz tasarlamamış olsanız bile oluyorlar. Sonra bu oturumlarda hangi ekrana gidildiğine bakın; liste genellikle çok kısa çıkar, iki ya da üç ekran. O ekranların taşıdığı bilgiyi uygulamanın dışına, bildirime veya widget'a çıkarmak, arayüz içinde yapacağınız her sadeleştirmeden daha fazla kazandırır.