Responsive, Adaptive ve Ayrı Mobil Site: Hangisi Ne Zaman
Mobil uyum tartışması çoğu zaman teknik bir tercih gibi sunuluyor, oysa asıl fark bakım masasında ortaya çıkıyor. Responsive, adaptive, ayrı mobil adres ve web uygulaması; dördü de mobilde çalışan bir sayfa üretir. Ayrıştıkları yer, altı ay sonra o sayfayı kimin, kaç yerde güncelleyeceği.
Responsive ile adaptive arasında net bir taraf
Responsive tasarımda tek bir işaretleme ve tek bir stil dosyası var, düzen ekran genişliğine göre tarayıcıda yeniden kuruluyor. Adaptive tasarımda ise sunucu, gelen isteğin hangi cihazdan geldiğine karar verip önceden hazırlanmış şablonlardan birini gönderiyor.
Adaptive için genelde daha hızlı yükleme argümanı kullanılır. Bu argümanın atladığı bir maliyet var: cihaz tespiti, tarayıcının kendini tanıttığı metne bakarak yapılıyor ve o metin sürekli değişiyor. Yeni bir cihaz sınıfı çıktığında, bir tarayıcı kendini tanıtma biçimini sadeleştirdiğinde ya da kullanıcı masaüstü sürümünü istediğinde, sunucudaki liste yanlış şablonu seçer. Yani hız kazancı bir kere yazılır, listenin bakımı her ay tekrarlanır.
Responsive tasarımı adaptive'den daha güvenilir buluyorum, çünkü hata durumunda davranışı öngörülebilir: bilinmeyen bir ekran genişliği geldiğinde en yakın kırılma noktası devreye girer ve sayfa yine çalışır. Adaptive'de bilinmeyen bir cihaz, kimsenin test etmediği bir şablona düşer. Adaptive'i savunulabilir bulduğum tek durum, mobil ile masaüstünün gerçekten farklı işler yaptığı ürünler: mobilde sadece durum sorgulanan, masaüstünde toplu işlem yapılan bir panel gibi. Orada aynı içeriği yeniden dizmek zaten yetmiyor.
Ayrı mobil adresin devri kapandı
Kendi adresi olan mobil siteler, hızlı bağlantının ve küçük ekranların birlikte sorun olduğu dönemde mantıklıydı. Bugün iki tarafı da olan bir maliyet üretiyorlar. İçerik iki yerde tutulur, biri güncellenip diğeri unutulur; yönlendirmeler derin bağlantılarda kırılır, paylaşılan adres yanlış sürüme düşer.
Arama tarafında da denge değişti. Google artık sıralamayı çoğunlukla sayfanın mobil sürümü üzerinden kuruyor, yani iki sürümü olan bir sitede içerikçe zayıf tutulan mobil sürüm, masaüstü sürümünün de görünürlüğünü belirliyor. Ayrı mobil adresi olan bir siteyi devralırsanız yapılacak iş genelde onu iyileştirmek değil, tek adrese taşımaktır.
Web uygulaması nerede duruyor
Tarayıcıda çalışan ve ana ekrana eklenebilen uygulamalar, kurulum eşiğini ortadan kaldırdıkları için tekrar tekrar kullanılan araçlarda iyi iş görüyor. Sınırları da gerçek. Donanıma erişim tarayıcıdan tarayıcıya değişiyor, iOS tarafında ana ekrana eklenmiş web uygulamalarına bildirim gönderebilmek ancak 16.4 sürümüyle mümkün oldu ve bunun için kullanıcının uygulamayı ana ekrana eklemiş olması gerekiyor.
Bu şu demek: bildirim üzerine kurulu bir kullanım senaryonuz varsa web uygulaması riskli bir zemin. Çevrimdışı çalışma ve hızlı açılış yeterliyse fazlasıyla yeterli.
Mobilde masaüstü düzeni bırakmanın bedeli
Masaüstü düzenini küçültüp mobilde bırakmak hâlâ karşılaşılan bir durum, özellikle eski panellerde. Ölçülebilir kısmı dokunma hedeflerinde görünür: Apple'ın arayüz kılavuzu en az 44 punto, Android tarafındaki Material kılavuzu 48 dp dokunma alanı öneriyor. Masaüstü için tasarlanmış bir bağlantı listesinde satır yüksekliği bunun yarısı kadar kalır ve yanlış tıklama oranı doğrudan artar.
İkinci bedel yatay kaydırmada. Sabit genişlikli bir tablo ya da taşan bir görsel, sayfanın tamamını yana kaydırılabilir hâle getirir; kullanıcı dikey kaydırmaya çalışırken içerik kayar. Bunu bir cihazda dakikalar içinde görürsünüz, üçüncü parti bir teste gerek yok: tarayıcının geliştirici araçlarında dar bir görünüm açıp sayfa genişliğinin ekran genişliğini aşıp aşmadığına bakmak yeterli.
Karar için pratik bir sıra
İçerik ağırlıklı siteler, kurumsal siteler, e-ticaret ve blog için responsive tasarım varsayılan olmalı; buradan sapmak için elinizde ölçülmüş bir sebep olması gerekir. Mobil ile masaüstünde iş akışı gerçekten ayrışıyorsa sunucu tarafında ayrışma tartışılabilir, ama o zaman da tek adres ve tek içerik kaynağı korunarak. Sık tekrarlanan, kısa ve giriş gerektiren bir kullanım varsa web uygulaması ekleyin. Ayrı mobil adres ise bugün yalnızca taşınacak bir miras.