Tasarımcı, Geliştirici ve Araştırmacı Oranları Neyi Ölçer?

UX ekiplerinde en çok alıntılanan sayı, elli geliştiriciye beş tasarımcı ve bir araştırmacı düşen dağılım. Bu bir hedef değil, sektör ortalamasının fotoğrafı, üstelik ortalamanın iyi bir yer olduğuna dair bir kanıt da yok. Oranın ne söylediği ile ekibin ne kadar iyi çalıştığı iki ayrı konu, sık sık birbirine karıştırılıyor.

Oran bir kapasite tablosudur

Oranın gerçekten işe yaradığı tek yer kaynak planlaması. Elinizde kaç tasarımcı olduğu, önümüzdeki çeyrekte kaç akışın tasarlanabileceğini belirler; kaç araştırmacı olduğu, kaç kararın veriyle desteklenebileceğini. Bu kadarı somut ve hesaplanabilir.

Oranın kötü kullanımı ise şu: ekibi 1:10 seviyesine getirince tasarım kalitesinin kendiliğinden yükseleceğini varsaymak. Yükselmiyor. Kaynak, çıktının üst sınırını belirler, seviyesini değil.

Olgunlukla bağı zayıf

Kaynak metinlerin çoğu bu noktada kendisiyle çelişiyor: önce oranların olgunluk ve iş başarısıyla ilişkisinin gösterilemediğini söylüyor, birkaç paragraf sonra oranların dengesini korumanın kritik olduğunu yazıyor. İkisi birden doğru olamaz. Doğru olan birincisi.

Bir ekibin olgunluğunu anlamak için tasarımcı sayısına bakmayı, ortak bileşen kütüphanesinin koddaki durumuna bakmaktan belirgin biçimde daha zayıf bir yöntem buluyorum. Sayı size kaç kişi olduğunu söyler. Kütüphane size o kişilerin aynı kararı ikinci kez vermek zorunda kalıp kalmadığını söyler, ki olgunluk dediğimiz şey tam olarak budur.

Bir araştırmacı beş tasarımcıya ne yetiştirir

Oranı kişi sayısı olarak değil, iş hacmi olarak okuyunca resim netleşiyor. Bir araştırmacı, iyimser bir tahminle ayda iki çalışma yürütebilir: katılımcı bulma, oturumlar, analiz, aktarım dahil. Yılda yirmi dört çalışma eder. Beş tasarımcıya bölündüğünde tasarımcı başına yılda beş çalışma düşer.

Beş çalışma, bir tasarımcının bir yılda dokunduğu akış sayısının yanında küçük kalır. Yani 1:5 oranı, kararların çoğunun araştırma olmadan verileceği anlamına gelir. Bu, oranın bozuk olduğunu göstermez; kaçınılmaz olanı gösterir. Ekip bu gerçeği kabul edip hangi kararların araştırmayı hak ettiğini önceden seçtiğinde iyi çalışıyor, her şeyi araştırmaya çalıştığında araştırmacı darboğaza dönüşüyor.

Araştırmacının ikinci işi de burada başlıyor: kendisi olmadan yapılacak araştırmayı yapılabilir kılmak. Tasarımcının kendi başına yürütebileceği kısa oturumlar, hazır senaryolar, ortak bir bulgu arşivi. Tek başına saha yapan bir araştırmacı beş tasarımcıyı besleyemez, yöntemi dağıtan bir araştırmacı besleyebilir.

Oran yerine bakılacak göstergeler

Bunların hepsinin ortak özelliği, kişi sayısından bağımsız olmaları ve doğrulanabilmeleri:

• Arayüz bileşenlerinin ne kadarı ortak kütüphaneden geliyor, ne kadarı ekran içinde tekrar yazılmış? Bu gerçekten ölçülebilir bir sayı: kod tabanında bileşen içe aktarımlarını sayın, bir de elle yazılmış stilleri. Tasarım sisteminin benimsendiği iddiası ya bu iki sayıda görünür ya da yoktur.
• Geçen çeyrekte alınan tasarım kararlarının kaçı bir bulguya bağlanabiliyor?
• Bir araştırma bulgusuna ihtiyaç duyan tasarımcı onu kaç dakikada buluyor? Aranamayan arşiv, olmayan arşivle aynı şeydir.
• Tasarımdan gelen bir değişikliğin uygulanma süresi ne? Uzunsa sorun tasarımcı sayısında değil, tasarımın uygulamaya nasıl teslim edildiğinde.

Son madde en çok atlananı. Bir arayüz kararının maliyeti ekranda değil, kodda ortaya çıkıyor; ve uygulama tarafında karşılığı olmayan bir tasarım kararı, kaç tasarımcı olduğundan bağımsız olarak geri dönüyor.

Oranı ne zaman düzeltmek gerekir

Oranı düzeltmek için tek net eşik, araştırmacı sayısının sıfır olduğu durum. Sıfırdan bire çıkmak, beşten altıya çıkmaktan kıyaslanamayacak kadar büyük bir fark yaratır, çünkü ekip ilk kez kendi varsayımlarını dışarıdan sınama imkânı kazanır.

Bunun dışında yeni kişi almadan önce şu soruyu sorun: mevcut ekip aynı kararı kaç kez yeniden veriyor? Cevap yüksekse eksik olan kişi değil, standart. Standardı olmayan bir ekibe yeni tasarımcı eklemek, birbirinden habersiz üretilmiş arayüz sayısını artırmaktan başka bir işe yaramıyor.