Day-0 Toplantısı: Atölyeden Önce Neyin Karara Bağlanması Gerekir
Atölyelerin ilk yarım saati çoğu zaman tasarıma değil, herkesin neden orada olduğunu anlamaya gidiyor. Day-0 toplantısı bu yarım saati atölyeden alıp önceki haftaya taşıma yöntemidir. Kısa bir çağrıdır, gündemi dardır ve tek işi vardır: Day-1 başladığında tartışılmayacak şeyleri önceden tartışmaya kapatmak.
Day-0 tam olarak neyi kapatır
Day-0, atölyeden birkaç gün önce yapılan ve yalnızca üç şeyi karara bağlayan bir toplantıdır:
- Atölyenin hedefi. Tek cümleyle yazılabiliyor mu, herkes aynı cümleyi mi okuyor.
- Çıktının biçimi. Gün sonunda elde ne olacak: bir akış şeması mı, önceliklendirilmiş bir liste mi, karar verilmiş bir yön mü.
- Kimin karar verdiği. Grup anlaşamazsa son sözü kim söyleyecek, o kişi salonda olacak mı.
Bu üçü kapanmadan yapılan atölye, tasarım atölyesi değil, gizli bir hedef müzakeresidir. Sıklıkla da müzakere kazanır, tasarım kaybeder.
Süre ile katılımcı sayısı aynı anda kararlaştırılır
Day-0 anlatılırken iki tavsiye yan yana verilir: bir saati geçmesin ve atölyeye gelecek herkes katılsın. Bu ikisi belli bir sayıdan sonra birlikte tutmuyor.
On iki kişilik bir atölye düşünün. Herkesin adını, rolünü ve beklentisini söylediği bir tanışma turu kişi başı iki dakikadan yirmi dört dakika eder. Altmış dakikalık çağrının neredeyse yarısı, henüz hiçbir hedef cümlesi yazılmadan biter. Kalan otuz altı dakikada üç maddeyi kapatmak mümkün değildir, o yüzden pratikte iki yoldan biri seçilir: ya Day-0'a yalnızca karar vericiler ve kolaylaştırıcı katılır (dört ila altı kişi), ya da tanışma turu tamamen atılıp toplantı doğrudan hedef cümlesiyle açılır. İkisini birden isterseniz, ertelenmiş sorunları da birlikte istemiş olursunuz.
Uygulamada ilk yol daha sık işe yarıyor. Geniş katılım Day-0'ın değil, atölyenin işidir.
Gündem nasıl yazılır
Day-0 davetine gündemi maddelemek yerine hedefi taslak halinde yazıp göndermek daha iyi sonuç veriyor. İnsanlar boş bir soruya cevap üretmekte zorlanır, yanlış bir cümleyi düzeltmekte hızlıdır. "Bu atölyenin sonunda yeni üyelik akışının ilk sürümüne karar vermiş olacağız" gibi bir cümle gönderin; toplantı, o cümlenin nesinin yanlış olduğunu konuşarak geçsin.
Çalışma kuralları da burada söylenir, atölyenin sabahında değil. Kameralar açık mı, dizüstü bilgisayar geliyor mu, telefonlar masada mı. Bunları önceden duyan katılımcı hazırlanır, sabah duyan katılımcı savunmaya geçer.
Day-0 yapılmadığında ne oluyor
Bir kurumsal projede atölyenin ilk saatinde çıktının ne olacağı konusunda ikiye bölündük: bir taraf ekrandaki akışı, diğer taraf servisin ne döneceğini karara bağlamayı bekliyordu, ve bu ayrımı Day-1 sabahında fark etmek bize yarım gün kaybettirdi. İki tarafın da haklı olduğu bir durumdu, sadece kimse önceden sormamıştı.
Bu tür ayrılıklar atölyede çözülemeyecek türden değil. Çözülebilir, ama atölyenin en pahalı saatinde, herkes odadayken ve sinirler gerginken çözülür. Day-0'ın yaptığı şey ucuz bir zamana taşımaktır.
Kolaylaştırıcı için pratik sınır
Day-0'da açılan her soruyu kapatmaya çalışmayın. Üç maddeyi kapatın, geri kalanını yazın ve atölyeye taşıyın. Bir saatlik çağrıda çözülmeye başlanan dördüncü soru, genellikle atölyenin kendisinin sorusudur ve orada çözülmesi daha doğrudur. Karar verici çağrıya katılamıyorsa Day-0 ertelenir, kalabalıkla yapılmaz; onaysız alınan hedef kararı atölyede zaten yeniden açılır.