Konu Başlıkları
Yükleniyor...

Dashboard Tasarımı: Hangi Grafik Neyi Doğru Gösterir

Gösterge Paneli Tasarımı: Grafik Seçimi ve Renk Kodlaması

Bir gösterge panelinde grafik seçimi estetik tercih değil, okuma hızı meselesi. İnsan gözü aynı eksene hizalanmış uzunlukları neredeyse anında karşılaştırır, açıları ve alanları ise tahmin eder. Panelin işe yarayıp yaramaması büyük ölçüde bu ayrımı kaç yerde doğru kurduğunuza bağlı.

Nicel karşılaştırmada sıralama belli

Cleveland ve McGill'in grafik algısı üzerine çalışmasından bu yana sıralama değişmedi: ortak eksende konum en doğru okunan kodlama, onu uzunluk izler, sonra eğim ve açı gelir, en sonda alan ve renk yoğunluğu durur. Aşağı indikçe okuyucunun yaptığı iş tahmine dönüşür.

Pratikte bu, panelin omurgasının üç grafikten kurulması demek. Kategoriler arası miktar karşılaştırması çubuk grafikle yapılır. Zaman içindeki değişim çizgi grafikle. İki değişken arasındaki ilişki dağılım grafiğiyle. Geri kalan her grafik türü, bu üçünden birinin yapamadığı özel bir işi yaptığını kanıtlamak zorunda.

Sıfırdan başlamayan bir çubuk grafik bu avantajı tamamen yok eder. Ekseni 80'den başlatınca 82 ile 86 arasındaki fark görselde iki katına çıkar. Çubukta taban sıfır olmalı; kırpılmış aralık gerekiyorsa çizgi grafiğe geçin, çünkü çizgide okunan şey uzunluk değil, eğim.

Pasta grafik, gauge ve 3B

Pasta grafik iki dilimde çalışır, üçte zorlanır, beşte tahmine dönüşür. Çubuk grafikte gözün yaptığı iş hizalı iki uzunluğu kıyaslamak, pastada ise dilimleri birbirine taşımadan açı tahmin etmek. Aynı veriyi çubukla göstermek her zaman daha okunur, tek istisnası "yarıdan fazla mı" sorusunun tek başına cevap sayıldığı durum.

Gauge göstergelerin savunulan tarafı alandan tasarruf ettiği, ama tersi doğru. Yarım daire, ibre, eşik renkleri ve etiketler yüz piksellik bir alanı tek bir sayı için harcar. O sayıyı büyük punto yazıp altına hedefe göre farkı koyarsanız hem daha az yer kaplar hem doğrudan okunur.

Üç boyutlu grafikler için tartışma yok. Perspektif, öndeki değeri büyütür, arkadakini gizler, sütunun üst yüzeyi eksen çizgisinin neresine denk geldiğini belirsizleştirir. Tasarım aracınız sunuyor olması kullanılabilir olduğu anlamına gelmiyor.

Renk kategori taşır, miktar taşımaz

Renk kategorik ayrım için iyi bir kodlama, ama kapasitesi dar. Ayırt edilebilir kategorik renk sayısı pratikte altı yedi civarında kalır; ötesinde kullanıcı lejantla grafik arasında gidip gelmeye başlar, yani grafiğin hızlı okunma iddiası düşer. Sekiz kategoriniz varsa küçük olanları "diğer" altında toplayın ya da çoklu panel kurun.

Panellerin en yaygın erişilebilirlik hatası kırmızı yeşil durum kodlaması. Kırmızı yeşil renk körlüğü en sık görülen tip ve bu iki renk tam olarak birbirine karışan çift. Rengi bırakmak gerekmiyor, tek taşıyıcı olmaktan çıkarmak gerekiyor: duruma ikon ekleyin, metin etiketi koyun, kritik satırı kalınlaştırın. Tasarımı gri tonlamaya çevirip bakın, hangi bilgiyi kaybediyorsanız o bilgi tek başına renge yüklenmiş demektir.

Renk yoğunluğuyla miktar kodlamak (ısı haritaları, choropleth) ayrı bir konu ve kendi sınırı var. Koyudan açığa giden bir skalada okuyucu üç dört kademeyi ayırır, daha fazlasını değil. Kesin sayı gerekiyorsa hücreye yazın.

Operasyonel panel ile analitik panel aynı ekran değil

Operasyonel panel şu anda ne olduğunu söyler ve bakan kişiden aksiyon bekler: çağrı kuyruğu, stok seviyesi, hata oranı. Analitik panel neyin neden değiştiğini araştırmak için açılır ve kırılım, filtre, tarih aralığı ister. İkisini tek ekranda birleştirmeye çalışan panel genelde ikisini de kötü yapar.

Yenileme aralığını sorgunun gerçek süresine göre belirlerim, arayüzde iyi duran yuvarlak sayıya göre değil. Beş saniyede bir yenilenen ama sorgusu yedi saniyede dönen bir panel sürekli bayat veri gösterir, üstelik veritabanını gereksiz yere yorar. Ölçün, sonra aralığı sorgu süresinin belirgin üstünde bir değere sabitleyin ve verinin en son ne zaman güncellendiğini ekranda yazın. "Son güncelleme" damgası olmayan canlı panel, kullanıcının yanlış sayıya güvenmesinin en kolay yolu.

Her kutucuk bir soruya cevap versin

Panele eklenen her grafiğin karşılığında şu soru olmalı: buna bakan kişi ne yapacak? Cevap yoksa o grafik rapora aittir, panele değil. Metrik sayısını azaltmak paneli fakirleştirmez, kalanları görünür kılar.

Sıralama şöyle kurulur: karar veren bir iki metrik üstte ve büyük, onları açıklayan kırılımlar altında, referans bilgisi en altta. Bu düzen kurulduğunda kullanıcı panele her açılışta baştan bakmaz, doğrudan baktığı yere gider.