Sayfanın Bittiği Sanılan Yer: Tamamlanmışlık İllüzyonu

Bir bölümün alt kenarı yeterince net çizilirse kullanıcı sayfanın orada bittiğine karar verir ve kaydırmayı bırakır. Aşağıda ne olduğu önemli değil, çünkü orada bir şey olduğuna dair hiçbir işaret yok. İlginç olan, bu kararın saniyenin altında ve tamamen kenar görüntüsüne bakarak verilmesi.

Sayfa nerede bittiğini nasıl söyler

Bitiş hissini veren şey içeriğin miktarı değil, kenarın temizliği. Tam genişlikte yatay bir ayırıcı, bölümler arasındaki fazla boşluk, ekranın tam boyunu kaplayan bir hero görseli: hepsi aynı mesajı verir, burası bir sınır. Tasarımcı bunu nefes alanı olarak koyar, kullanıcı son satır olarak okur.

Peki tersini yapsak ne olur? Alttaki bloğun ilk birkaç santimini ekranın içine sokmak, yani bir kartın ya da başlığın yarısını görünür bırakmak, aşağı ok koymaktan daha güçlü çalışır. Ok bir talimattır, yarım kalmış kart ise merak yaratır. İkisi arasında seçmek gerekirse ikincisini tercih edin, çünkü kullanıcıya ne yapması gerektiğini söylemek yerine ilgisini çeken bir şey gösteriyor.

Yatayda aynı sorun, daha sertleşmiş hali

Dikeyde kullanıcı en azından kaydırmayı deneme alışkanlığına sahip. Yanlara doğru böyle bir refleks yok, özellikle masaüstünde. Bu yüzden bir carousel'in ikinci öğesinden sonrası pratikte gizli içerik sayılır (carousel'in kendisini çoğu sayfada gereksiz buluyorum). Kenardan taşan yarım bir kart, nokta göstergesi, kaç öğe olduğunu söyleyen bir sayaç: bunlar durumu iyileştirir ama ortadan kaldırmaz.

Kararın kolay tarafı şu: bir bilgi sayfanın işini görmesi için gerekliyse yatay kaydırmanın arkasına konmaz. Galeri olur, öneri listesi olur, orada kayıp tolere edilebilir.

Ölçmeye kalkınca çıkan tuzak

Bu sorunu tahminle değil ölçerek konuşmak lazım, ama en yaygın ölçüm biçimi tam da burada yanıltıyor. Kaydırma derinliği çoğu analitik kurulumunda belge yüksekliğinin yüzdesi olarak kaydedilir. Sayfaya yeni bir bölüm eklediğinizde belge uzar, kullanıcı davranışı hiç değişmese bile aynı noktaya kadar inen kişi artık daha düşük bir yüzde üretir. Redesign sonrası "kaydırma derinliği düştü" raporlarının azımsanmayacak kısmı bu.

Yüzde yerine öğeyi ölçün. Görünürlüğünü merak ettiğiniz bloğa bir IntersectionObserver bağlayıp o blok ekrana girdiğinde tek bir olay gönderin, sonra bunu oturum sayısına bölün. Üç satırlık iş, ayrıca sayfa uzayıp kısaldıkça anlamı değişmiyor. Sonuç da doğrudan cevap veriyor: fiyat tablosunu gören oturumların oranı yüzde kaç?

Sinyal eklemeden önce sırayı sorgulayın

Bir bloğu kimse görmüyorsa iki ihtimal var. Ya görünmüyor, ya da görülmeye değmiyor. İllüzyon tartışması hep birincisini varsayıyor ve çözüm olarak ok, animasyon, mikro metin öneriyor.

Ama ölçüm ikincisini gösteriyorsa, yani kullanıcılar o bölüme kadar iniyor ve orada duruyorsa, eklenecek hiçbir devam sinyali işe yaramaz. O zaman yapılacak şey bloğu yukarı taşımak ya da tamamen çıkarmaktır. Kayıt formunuz sayfanın dibindeyse ve oraya kimse inmiyorsa, sorun formun görünmezliği değil, sayfanın onu son sıraya koymuş olması.