UX Kariyerine Başlamak: Portföy, Teknik Bilgi ve İlk İş

UX'e nasıl başlanır sorusunun cevabı çoğu rehberde aynı yerde takılır: uzun bir yetkinlik listesi, ardından portföy yapın tavsiyesi. Eksik olan, o listenin hangi sırayla işe yaradığı ve karşı taraftaki kişinin aslında neye baktığı. İkisi bilinmeden hazırlanan portföy güzel ekran görüntülerinden ibaret kalır.

Nereden geldiğiniz değil, neyi savunabildiğiniz

Alana psikolojiden, grafik tasarımdan, yazılımdan, bambaşka yerlerden gelen çok kişi var. Ortak nokta hangi diplomanın olduğu değil, bir kararı gerekçesiyle anlatabilmek. Görüşmede sorulan soru şudur: burada neden bu düzeni seçtin, alternatifin neydi, seçtiğini nasıl doğruladın?

Bu üç soruya cevabı olmayan bir tasarım, ne kadar temiz görünürse görünsün konuşulacak bir şey bırakmaz. Cevabı olan bir tasarımın çirkin olması ise affedilir.

Portföyde ekran değil, karar gösterilir

İyi bir vaka çalışması dört şeyi taşır: çözülen problem, bakılan veri, elenen alternatif, sonrasında ne değiştiği. Öncesi ve sonrası ekran görüntüsünü yan yana koyan bir sayfa bunların hiçbirini söylemez; okuyan kişi yalnızca zevkinizi görür.

Gerçek bir müşteri projeniz olmak zorunda da değil. Her gün kullandığınız bir uygulamadan tek bir akış seçin, parola sıfırlama gibi dar bir şey olsun, beş kişiyle test edin, takıldıkları noktaları not alın ve akışı yeniden kurun. Bulgular gerçekse ortaya çıkan iş portföy parçasıdır. Uydurma bir marka için hazırlanmış on ekranlık konsept çalışmasından çok daha fazlasını anlatır.

Ne kadar teknik bilgi yeterli

Gereken şey kod yazabilmek değil, önerdiğiniz tasarımın neye mal olduğunu tahmin edebilmek. Örnek: bir tabloda satır içi düzenleme ile ayrı bir düzenleme sayfası, kullanıcı tarafında iki tıklık fark gibi görünür. Geliştirme tarafında değil. Satır içi düzenleme iyimser güncelleme, hata halinde eski değere dönüş ve aynı satırı iki kişi aynı anda değiştirdiğinde ne olacağı sorusunu getirir. Ayrı sayfa ise bir form ve bir kaydet düğmesidir.

Bu farkı bilen tasarımcının önerisi tartışmada ayakta kalır, çünkü maliyeti kendisi söyler, geliştiricinin itirazını beklemez. HTML ve CSS'in temelini öğrenmek tam da bunun için işe yarar. Framework öğrenmeye gerek yok (bu tavsiyeyi fazla abartılı buluyorum).

İlk işi seçerken sorulacak soru

Başlangıçta görev tanımı geniş olan pozisyonlar iyidir; araştırma, akış, arayüz, hepsine dokunursunuz ve neyi sevdiğinizi deneyerek anlarsınız. Ama asıl filtre bu değil.

Görüşmede şunu sorun: en son ne zaman bir kullanıcıyla konuştunuz, kim konuştu, çıkan bulgu neyi değiştirdi? Cevap müşteri temsilcilerinin geri bildirim topladığı yönündeyse o şirkette araştırma yoktur, şikâyet yönetimi vardır. Bunu ilk gün öğrenmek altı ay sonra öğrenmekten iyidir.

İki teklif arasında kalırsanız: küçük ekipte tek tasarımcı olmak hızlı öğretir ama düzeltileceğiniz kimse olmaz. İlk iki yıl için, içinde sizden deneyimli en az bir tasarımcı bulunan ekip daha iyi bir seçim.