Web İçeriğinde Yazım Kurallarını Esnetmenin Sınırı
"Yazım kurallarını esnetmek" diye tek bir karar yok. Her kuralın esnetildiğinde bozduğu başka bir şey var: üslup kuralları tonu, imla ve noktalama ise metnin makine tarafından okunan kısmını. Hangisinin ne pahasına geldiğini bilirsen tercihi rahat yaparsın.
Hangi kuralı esnetiyorsun?
Üslup kuralları (resmi anlatım, üçüncü tekil kişi, uzun cümle) gevşetildiğinde kaybedilen şey yalnızca bir tondur; metin anlaşılır kalır. İmla ve noktalama gevşetildiğinde kaybedilen şey eşleşmedir: site içi arama, ekran okuyucu ve bağlantı adresi yazdığın harfe bakar, niyetine bakmaz.
Pratik ayrım şu. Cümleyi kısaltmak, "siz" yerine "sen" demek, araya bir şaka sıkıştırmak serbest. Kelimeyi yanlış yazmak serbest değil.
Vurgu için "çok" demek yerine sayıyı yaz
Yaygın tavsiye, zarfların güveni zedelediğini söyledikten sonra "gerçekten öne çıkarmak istediğin yerde çift vurgu kullan" diye devam eder: "çok, çok güçlü bir altyapı". Bu tavsiye kendi gerekçesini yiyor. Tekrarın okuyucuyu soğuttuğunu kabul edip, en kritik cümlede tekrarı artırmayı öneriyor.
Vurguyu kelimeyle büyütmek yerine kanıtla değiştir. "Çok hızlı açılan panel" yerine "panel 200 ms'de açılıyor" yaz. Abartı hissi gider, iddia ölçülebilir hale gelir, okuyucu da yanlışsa seni yakalayabileceğini görür. Ölçemediğin yerde zarfı tamamen sil; cümle çoğunlukla ayakta kalır.
Ünlem: sayfa başına bir, başlıkta hiç
Ünlem dikkat çekmez, ses tonunu yükseltir. İki tanesi yan yana geldiğinde okuyucu metnin kendi cümlesine güvenmediğini sezer. "Kurulum bitti!" ile "Kurulum bitti." arasındaki fark, ikincisinin sakin olması, ve teknik bir anlatımda sakinlik daha ikna edici.
Kısaltma, sohbet dili ve arama kutusu
Kısaltma kararını hedef kitle tahminine bırakmak işe yaramıyor. Site içi arama çoğu kurulumda metni harf dizisi olarak eşler; "kullanıcı deneyimi" diye arayan biri yalnızca "UX" yazılmış yazıyı bulamaz. Ekran okuyucu tarafında da kısaltmanın harf harf mi yoksa kelime gibi mi okunacağı araca göre değişir, ikisi de kullanıcının beklediği şey olmayabilir.
Çözüm ucuz: kısaltmayı ilk geçtiği yerde uzun haliyle birlikte yaz, sonrasında kısaltmayla devam et. İki sorgu da aynı sayfaya düşer. Aynı mantık sohbet diline de uygulanır; "bi şey", "hk.", "ytd" gibi yazımlar metni samimi yapar ama aranamaz hale getirir.
Kimin hangi dili beklediğine dair kitle profili varsayımlarını, site içi arama kayıtlarından daha az güvenilir bulurum. Ziyaretçinin arama kutusuna yazdığı kelime, onun sözlüğünü her persona çalışmasından daha net gösterir, ve o kelimeleri metne geri koymanın maliyeti yok.
Esnekliğin faturası
Samimiyetin maliyeti düşük, imlanın maliyeti yüksek. Tonu istediğin kadar gevşet; kelimenin yazımını, kısaltmanın açılımını ve noktalamayı sabit tut. Esneklik metnin okunduğu yerde serbest, arandığı yerde değil.