Üniversite Web Sitesi Tasarımı: Kullanıcının Aradığını Bulduğu Yapı

Üniversite web sitelerinin çoğu, kurumun organizasyon şemasını olduğu gibi ekrana kopyalar: rektörlük, fakülteler, bölümler, idari birimler. Siteye gelen aday öğrenci ise fakülte adını çoğu zaman bilmez; bölüm adını, başvuru tarihini ve ders planını arar. Tasarım tartışmasının büyük bölümü renk ve tipografide değil, tam olarak burada, menünün nasıl kurulduğunda düğümlenir.

Menü kurumun şemasını değil, kullanıcının işini anlatır

Bölümlere yalnızca fakülte sayfaları üzerinden ulaşılan bir yapıda, hangi bölümün hangi fakültede olduğunu bilmeyen kullanıcı sırayla denemek zorunda kalır. On iki fakültesi olan bir sitede, doğru sayfayı bulana kadar açılan fakülte sayfası sayısının beklenen değeri altı buçuktur. Tek bir A-Z program listesi aynı işi bir sayfada bitirir.

Fakülte sayfaları elbette kalsın, ama bütün programların düz listesi onların arkasına saklanmasın. Liste uzunsa çözüm katman eklemek değil, listenin üstüne arama kutusu ve alfabetik gruplama koymaktır. Filtre eklerken de sıralamayı bozmayın: kullanıcı bölüm adını görmeden filtre etiketiyle karşılaşırsa, aradığı kelimeyi taramaya devam edemez.

Her sayfa bir giriş sayfasıdır

Trafiğin çoğu ana sayfadan gelmez. Arama sonucundan, bir duyuru bağlantısından, WhatsApp'ta paylaşılmış bir ders planı adresinden gelir. Bölüm ders planına düşen biri hangi üniversitenin sitesinde olduğunu üst bantta görmeli, logo ana sayfaya bağlanmalı. Alt bilgideki küçük kurum adı bu işi görmüyor.

Alt sitelerde durum daha da dağınık. Fakülte ve bölüm siteleri genelde farklı yıllarda, farklı ekiplerce kurulur ve kendi başlarına yaşar. Bunları tek temaya taşımak uzun bir proje; ortak bir üst bant ile tek bir arama kutusunu bütün alt sitelere yerleştirmek ise kısa bir iş ve kullanıcıya etkisi daha büyük.

Başvuru takvimi tek bir adreste yaşasın

Tarihler duyuru metinlerinin içine dağıldığında hangisinin güncel olduğu anlaşılmaz. Kalıcı bir "Başvuru Takvimi" sayfası açın, bütün duyurular oraya bağlansın ve tarih değişince tek yer güncellensin.

• Adres yıldan yıla değişmesin; her dönem yeni URL açmak eski bağlantıları çöpe atar.
• Tarihleri gerçek tabloya koyun, ekran görüntüsüne değil. Görsele gömülü takvim ne aranabilir ne de ekran okuyucuyla okunabilir.
• Süreci başlangıç ve bitiş olarak yazın; "Nisan ayında" gibi ifadeler destek hattına soru olarak geri döner.

Stok fotoğraf kampüsü anlatmaz

Gülümseyen model öğrencilerin laboratuvarda poz verdiği görseller her sitede aynı olduğu için hiçbir şey söylemez. Gerçek dersliklerden, atölyelerden, kulüp etkinliklerinden çekilmiş sıradan kareler, adayın merak ettiği soruya cevap verir: burası nasıl bir yer. Hakkımızda sayfasında da aynı mantık geçerli; uzun kurumsal metin yerine taranabilir birkaç veri ve kısa bir tanıtım videosu daha çok okunur.

Forumda soru soran kullanıcı kaçak değil, ölçüm

Bu konudaki yaygın tavsiye, ziyaretçinin dış kaynaklara yönelmesini "engellemek" biçiminde kurulur. Engellenecek bir şey yok. Kullanıcı forumdaysa sitede bulamadığı bir bilgi vardır ve bu, kapatılacak bir açık değil, doğrudan okunabilecek bir eksik listesidir. Aynı sinyal sizin sunucunuzda da duruyor: site içi arama sorguları.

Bir kurum sitesinde arama kayıtlarını açtığımda en çok aranan yirmi sorgunun yarısı akademik takvim ve sınav tarihleriyle ilgiliydi, o bağlantı ise menüde üçüncü seviyedeydi. Sorgu kayıtlarını okumak birkaç saatlik iş ve hiçbir araştırma bütçesi gerektirmiyor. Sonuç dönmeyen sorgular da ayrıca değerli: kullanıcının kullandığı kelimeyle sitedeki başlığın uyuşmadığı yerleri gösterir.

Beş görev, beş kişi

Hedef kitleyi aday öğrenci, veli, mevcut öğrenci ve mezun diye ayırın, her biri için sitede yapmak isteyeceği üç beş görevi yazın. Sonra bu görevleri gerçek kişilere yaptırın: taban puanı bul, başvuru için gereken belgeleri listele, bölüm sekreterinin telefonunu bul. Kendi ekibinizle yapılan test sonuçları yanıltır, çünkü menüyü kuran kişi menüyü zaten ezbere bilir.

Ölçülecek şey beğeni değil, görevin tamamlanıp tamamlanmadığı ve kaç tıklamada tamamlandığı. Hareketli açılış animasyonuna kimsenin itirazı olmaz, ama beş kişiden üçü telefon numarasını bulamıyorsa tasarımın sorunu animasyonda değil.