Discount Usability: İki Kişilik Testle Nereye Kadar

Kapsamlı kullanılabilirlik testi çoğu küçük projenin bütçesine sığmıyor; discount usability denen hafif yöntemler bu yüzden yayıldı. İki kişiyle yapılan kısa gözlem testi, kontrol listesiyle yürütülen uzman incelemesi, kağıt üzerinde prototip. Üçü aynı şey gibi anlatılır, ama küçük bir ekibin elinde aynı işi yapmazlar.

İki kişilik test mi, kontrol listesi mi

Heuristik değerlendirme ucuz görünür: tek kişi, bir kontrol listesi, bir saat. Yöntemin kendi tanımı ise deneyimli birinin siteyi yerleşik ilkelere göre incelemesini şart koşar. Discount usability tavsiyeleri tam olarak bu deneyimin bulunmadığı ekiplere yazılıyor, yani listedeki en ucuz yöntem, hedef kitlesinde en az karşılığı olan yöntem. Kendi kurduğu menüye bakıp “navigasyon anlaşılır mı” diye soran kişi cevabı baştan biliyor.

İki kişilik gözlem testini kontrol listesinden daha güvenilir bulurum. Liste senin varsayımlarını doğrular, test onları bozar. Birinin fiyat bilgisi ararken iki kez yanlış sekmeye tıkladığını izlemek, on maddelik ilke listesinin verdiğinden fazlasını söyler.

Kırk dakikalık test nasıl kurulur

Görevi talimat olarak değil amaç olarak yaz. “İletişim formunu doldur” dersen kullanıcı formu arar ve testin asıl sorusunu atlamış olursun; “bu firmadan fiyat bilgisi al” dersen formu bulup bulamadığını görürsün.

• Kullanıcıya tek bir amaç ver, adımları söyleme.
• Soru sorarsa cevaplama, “sen ne yapardın” diye geri ver.
• Ekranı kaydet, konuşmayı değil.
• Takıldığı yeri not al, sonradan söylediği yorumu değil.

Kullanıcının beğendiğini söylediği şey veri değil. Veri, imlecin boşlukta dolaştığı üç saniye ve geri tuşuna basma anıdır. İki oturum arasında hiçbir şeyi düzeltmeyin; aynı sorun iki kişide de çıkıyorsa tasarımdan kaynaklanıyor, tek kişide çıkıyorsa henüz bilemezsiniz.

İki kullanıcı neyi göstermez

Ucuz test aynı zamanda kör bir testtir, ve körlüğün ölçüsü hesaplanabilir. Bir sorun kullanıcıların beşte birini etkiliyorsa, tek kullanıcının o soruna çarpma olasılığı 0,2. İki kullanıcının ikisinin de kaçırması 0,8 × 0,8 = 0,64 çıkar, yani sorunu iki oturumda görme şansın yüzde 36.

Bunun pratik anlamı şu: iki kişilik test “sitede büyük bir yanlış var mı” sorusunu cevaplar, “sitede kaç sorun var” sorusunu cevaplamaz. İkincisine ihtiyacın varsa oturum sayısını büyütmek verimsiz bir yol, çünkü her yeni kullanıcı büyük ölçüde aynı bariz sorunları tekrar gösterir. Bütçeyi oturum sayısına değil, test edilen akış çeşidine harca: ödeme adımını ayrı, kayıt formunu ayrı, mobilde arama kutusunu ayrı test et.

Hız testi kullanılabilirlik testi değildir

PageSpeed Insights, GTmetrix ve WebPageTest kullanılabilirlik araçları arasında sayılıp geçilir. Ölçtükleri şey performans. Aradaki bağ gerçek: sayfa üç saniye beklettiğinde kullanıcı görevi bırakır ve bu bir deneyim sorunudur. Ama 95 puanlık bir rapor, formu bulamayan kullanıcı hakkında tek kelime etmez.

Bu araçları sayfanın ağırlığını kontrol etmek için çalıştır, sonucu not et, kapat. Arayüzün anlaşılır olup olmadığı sorusunun cevabı başka yerde: aynı sayfada birinin ne yaptığını izlemekte.